Elephants in Love / ΚΑΠΟΙΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΖΕΙ

ΚΑΠΟΙΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΖΕΙ

κάποιος ζωγραφίζει στο βάθος της σπηλιάς
απλούς καθημερινούς ελέφαντες
και ορτανσίες που δεν πέρασαν ποτέ
στο αστυνομικό δελτίο
παρόλο που δέχτηκαν βέλη
από τα χέρια του Αγίου Σεβαστιανού

έτσι δεν θα μάθουμε ποτέ
ποιος άφησε αυτά τ’ αποτυπώματα στον τοίχο
και τί σημαίνουν άραγε
αυτές οι απόπειρες οι πεταμένες
στο ρείθρο του πεζοδρομίου

ΚΑΠΟΙΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΖΕΙ, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου
από την ανέκδοτη συλλογή «προς ρωμαίους», 2002-2003
© Βασίλης Πολύζος २००३

London Zoo, Elephants in Love, two photos by Vassilis Polyzos 1993

Γυμνή Κιθάρα \ Flamenco Dancer

Flamenco

όταν ξεχάσουμε
όλες τις δοσμένες λέξεις
και λογιστούμε
πτωχοί τω πνεύματι
θ’ αξιωθούμε απέναντι
στην αγριεμένη θάλασσα
ανεμίζοντας μια κάπα ταυρομάχου
ν’απαγγείλουμε
το πρώτο μας ποίημα

ω βερόνικα
φεγγάρι ηδονικό

σ’ ακολουθώ
στη μοναξιά της νύχτας
σε δρομάκια που τρεμοσβήνουν
σε ψευδαισθήσεις μικρές
σαν κόκκους σιναπιού

βερόνικα
γυμνή κιθάρα
στις ριπές του flamenco
θα σου απαγγείλω
την ευπρέπεια της φλόγας
θα σου απαγγείλω
τα χρώματα των στεναγμών
θα σου απαγγείλω
το θάνατο ενός τριαντάφυλλου

Flamenco, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου

© Βασίλης Πολύζος २००३

Flamenco Dancer, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2007

mode retro / Lady O. in the Magic Mirror

mode retro

Κρινόλευκη νεράιδα, πυργοδέσποινα,
της έστειλε απ’ την Κύπρο τετραβάγγελο
κι ένα προσευχητάρι ο κύρης της
να τη φυλά από μάτι κι απ’ τον πειρασμό
τι αυτός θα λείψει χρόνους δέκα-δώδεκα
μακριά στους Άγιους Τόπους, στα Ροσόλυμα
θα πολεμάει τον Τούρκο και τον Σαρακηνό.
Σ’ ολόχρυση κασέλα η λαίδη τα ’κλεισε
και πάει στον καλαμιώνα και στον ποταμό
να λούσει τα μαλλιά της με ροδόνερο
να πλύνει το κορμί της με μοσκοσάπουνο.
Τη βλέπει ο γερακάρης, ο κυνηγός:
-Κυρά μου και μιλαίδη κι αφέντρα μου
που λούζεις τα μαλλιά σου με ροδόνερο
που πλένεις το κορμί σου με μοσκοσάπουνο
χίλια χρυσά δουκάτα για ένα σου φιλί.
-Λεβέντη, τα δουκάτα τ’ αντρός μου πέμψε τα
που πολεμάει τον Τούρκο και τον Σαρακηνό
κι έλα στην κάμαρή μου τα μεσάνυχτα
να βρούμε πού φυτρώνει τ’ αγαπόχορτο.

mode retro, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου
από το βιβλίο DIZZILAND, εκδ. ΕΡΙΦΥΛΗ 2001

Lady O. in the Magic Mirror
μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2007

summertime blues

summertime blues

δεν υπάρχει έλεος στον ύπνο του αθώου παιδιού
γύρω στο πρόσωπό του βουίζουν οι σφήκες
που σήκωσε ο ζεστός αέρας
κι η μυρωδιά του σάπιου νερού
εξάλλου για ποια αιώρα να μιλήσουμε
η πόλη κρέμεται στο κενό
μ’ ένα χοντρό σκοινί δεμένο στο λαιμό της
εις μάτην δε ο ποιητής Οδυσσέας Ελύτης
άνοιξε βεντάλιες τα βαλσαμωμένα χελιδόνια
για ν’ αλαφρώνουν τα όνειρά μας
στη λάβρα του καλοκαιριού

© Βασίλης Πολύζος, summertime blues
από το βιβλίο Επίλογοι και άλλα Κεκραγάρια
εκδ. Εριφύλη 1999

summertime blues, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2002

αναμνήσεις προκάτ άνοιξης: μποτίλια στο πέλαγο?

Α΄

μποτίλια στο πέλαγο?

o they say I hanged me granny

and then me lovesick Annie
o they say I hanged me mother
and me sister and me brother

τόσα μπουκάλια ξέβρασε πάλι σήμερα η θάλασσα
και δεν έκρυβαν ούτε ένα μήνυμα παρά μόνο νερό θολό
σαν το μάτι ψόφιου κήτους

κι ο παλιός χάρτης των σωμάτων
που άπλωσα πάνω στην άγια τράπεζα
έδειχνε στραβά τα τέσσερα σημεία του ορίζοντα

χωρίς ένα σημάδι έναν κόκκινο σταυρό
για τον χαμένο θησαυρό των πειρατών

πώς λοιπόν θα ξεπληρώσω τα ταξίδια
που δανείστηκα απ’ τους παρελθόντες ποιητές με τόκο αβάσταχτο
τώρα που βούλιαξαν οι δυνατές τριήρεις των φοινίκων

κι αυτό που μου ’λαχε σαν παίξαμε στα ζάρια
τα χαμόγελα της αγαπημένης μου
δεν ήταν καν αγρός αίματος ποτιστικός

ο πόλεμος είχε κριθεί στο διπλανό τραπέζι
πριν από το ξημέρωμα και δεν το πήρα είδηση
να γραφτώ στον κατάλογο για τα λάφυρα

κι αργότερα με το πρώτο φύσημα του αγέρα
πέταξαν οι λέξεις απ’ το ανοιχτό βιβλίο
έπεα πτερόεντα

στ’ αθώα μας χρόνια ήταν αίθριος ο ήχος τους στ’ αυτί
κι η γεύση τους στη γλώσσα μας καβουρντισμένη ζάχαρη

κι όταν τις ιριδίζαμε ανάλαφρα στο φως
γέμιζαν ασημένιες φυσαλλίδες
οι παρτιτούρες των κορυδαλλών
πρωί πρωί γωνία Κίμωνος κι Ερμού

όπου προχτές συνάντησα τη Φαντίνα

ήταν όμορφη πριν πουλήσει στους σαράφηδες
τα χρυσά μαλλιά της

μου μίλησε χλευαστικά για τον κύριο Μαγδαληνή
πως πλούτισε κλέβοντας μαχαιροπίρουνα
απ’ τους νεκρούς φαντάρους στη μάχη του Βατερλώ

μαζί τους χάθηκαν κι οι παιδικοί μας ήρωες
παίζοντας το κρυφτούλι επί χρήμασι

μόνη εξαίρεση η μάνα μου που υπνοβατούσε
στο γείσωμα της νύχτας ψέλνοντας
πού πορευθώ από του πνεύματός σου
και από του προσώπου σου πού φύγω

το πρόσωπό της άσπρο σα χαρτί χωρίς σπίλο ή ρυτίδα

κι ο πατέρας μου στο εικονοστάσι
μόνη του αδυναμία ένα καρτούτσο τσίπουρο

μα εγώ είχα στο μυαλό μου την κυρία Φιλομήλα
τόσο γλυκιά γυναίκα

με κέρασε κυδωνόπαστο κι ένα φιλί αναπάντεχο
όταν κατέβασα το γατάκι της απ’ τη μουριά

δεν μπορεί έλεγα να κοιμάται με τον γηραιό κύριο Κ.
εμπορικό παραγγελιοδόχο για την κρέμα Κρινοζάλ

κι εμείς εδώ ατίθασα πουλάρια

παρέα με την προγονή του φούρναρη τ’ απομεσήμερο
να κουβεντιάζουμε για τις Ιταλίδες του τσίρκου

που μας έμαθαν να λέμε
άκουα φρέσκα φίκα στρέτα
και βίνο πούρο κάτσο ντούρο

φράσεις που αρνήθηκε να περιλάβει στα Άτακτά του
ο Αδαμάντιος Κοραής διότι φέρουσι σύγχυσιν
εις τας αγυμνάστους κεφαλάς ξεχνώντας

ότι εμείς αγύριστα κεφάλια μελετούσαμε κρυφά
τα μηναία των κήπων έκαστος τη ιδία διαλέκτω
παραλείποντας μόνο τη φράση ξίφει τελειούται

αφού κανείς δεν είναι τέλειος χωρίς το κεφάλι του

και ότι κατά την ημέρα της απογραφής
επί Αυγούστου Καίσαρος
τρέχαμε πίσω από τη νεκροφόρα
ώσπου στάθηκε στην εξώπορτα του Αιμίλιου

κι ο τελετάρχης φορώντας μαύρα γάντια
χτύπησε τρείς φορές το χάλκινο ρόπτρο
ένα μικρό χεράκι με λάθος δάχτυλα

περιμένοντας να κατεβάσουν τον νεκρό αδερφό μας
χαζεύαμε τα επάργυρα αγγελάκια στην κορνίζα του ουρανού

και τα δυο άλογα ντυμένα μαύρα κρέπια

να χαϊδεύουν πότε πότε τις χρυσόμυγες με την ουρά τους

ύστερα πρόβαλε στο ανώφλι αρχάγγελος Μιχαήλ
κρατώντας ένα μπουκέτο πρώιμα σύννεφα
δεμένα με μοβ κορδέλα

κι εμείς τρομάξαμε γιατί τον διαπερνούσε ο ήλιος
ρίχνοντας κάτασπρη στο χώμα τη σκιά του

σημείο πως έπρεπε να φύγουμε
από την πύλη της Ανατολής
πριν μας αγγίξει με το βλέμμα του

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

μποτίλια στο πέλαγο ? → Γιώργος Σεφέρης: Μυθιστόρημα, ΙΒ΄, τίτλος →
Alfred de Vigny: La bouteille á la mer (κατά Γ. Σαββίδη).

o they say I hanged me granny…Παραδοσιακό εγγλέζικο ναυτικό
τραγούδι (sea shanty). Τίτλος του: Hanging Johnny. Τα shanties τα τραγου-
δούσαν οι vαυτικοί την ώρα της δουλειάς, λ.χ. όταν τραβούσαν τα σκοινιά.
Το παραθέτω ολόκληρο:
O they call me Hanging Johnny
(Away – ay – i – o)
But I never hanged nobody.
(So – hang – boys – hang)
O they say I hanged me granny
And then me lovesick Annie.
O they say I hanged me mother
And me sister and me brother.
O they say I hang for money
But hanging isn’t funny.
O we’ll hang and hang together
We’ll hang for better weather.
O a rope, a beam, a ladder
I’ll hang you all together.

για τον χαμένο θησαυρό των πειρατών...Πρβλ. DIZZILAND
(έξοδος):
Ο παιδικός μας φίλος ο Αιμίλιος
.....................................................................
ποντοπόρος Θούλη – Κολχίδα καθ’εκάστην
στο πλευρό του πειρατή Λονγκ Τζων Σίλβερ...

κι αυτό που μου ’λαχε...Πρβλ. Το Χρονικόν του Μορέως, στιχ. 1024:
Με κλήρους και με προσοχήν η μερισία εγενέτον.

αγρός αίματος ποτιστικός → Κατά Ματθαίον, κζ΄, 8:
Διό εκλήθη ο αγρός εκείνος
αγρός αίματος έως της σήμερον.

γωνία Κίμωνος κι Ερμού…Βόλος παιδικός.

πού πορευθώ από του πνεύματός σου...→ Δαβίδ, Ψαλμός ρλθ΄, 7.

τα μηναία των κήπων → Οδυσσέας Ελύτης, Το Άξιον Εστί (Το Δοξαστικόν):
Χαίρε που καταρτίζεις τα Μηναία των Κήπων…

έκαστος τη ιδία διαλέκτω → Πράξεις των Αποστόλων, β΄, 6.

ξίφει τελειούται → Μηνολόγια: συνήθης τρόπος τελευτής
των μαρτύρων.

ώσπου στάθηκε στην πόρτα του Αιμίλιου... Μια άλλη εκδοχή
για το θάνατο του Αιμίλιου βλ. DIZZILAND (έξοδος):
Ο παιδικός μας φίλος ο Αιμίλιος
χάθηκε ένα πρωί με τη φυρονεριά
αφήνοντας στην άμμο ένα ξύλινο ποδάρι.
Αναφορές στο ίδιο αυτό αινιγματικό πρόσωπο βλ. :
· Επίλογοι και άλλα Κεκραγάρια (μετάλλαξη)
· DIZZILAND (άμωμοι εν οδώ?, ω αφελέστατε)
· Ηλιακό Ποδήλατο (διστακτικό πρωινό, σημείωση)
Βασίμως υποστηρίζεται οτι ο Αιμίλιος ήταν, πλην άλλων,
ο εφευρέτης του ηλιακού ποδηλάτου।

Βασίλης Πολύζος: αναμνήσεις προκάτ άνοιξης
το πρώτο άσμα μποτίλια στο πέλαγο? και οι Σημειώσεις (εκδ. ΑΠΟΠΕΙΡΑ 2006)

πέλαγος, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2006

Translating T. S. Eliot: Journey of the Magi

Το Ταξίδι των Μάγων

«Μας βρήκε κρύο τσουχτερό

Στην πιο τραχιά περίοδο της χρονιάς
Για ένα ταξίδι και ταξίδι τόσο μακρινό:
Δρόμοι που βούλιαζαν, καιρός ξυράφι
Μέσα στο καταχείμωνο.»
Γδαρμένες οι καμήλες, με πληγές στα πόδια, χολιασμένες
Να κείτονται απάνου στο μισολιωμένο χιόνι.
Ήταν ώρες που νοσταλγούσαμε
Τα θερινά παλάτια στις πλαγιές, τα λιακωτά,
Τις μεταξένιες κόρες να κερνάν σερμπέτια.
Κι ύστερα οι καμηλιέρηδες με βλαστημιές και μούρμουρο
Να παίρνουν δρόμο, να ζητάν πιοτί, γυναίκες,
Τις νύχτες οι φωτιές να σβήνουν, να μην έχουμε κατάλυμα
Κι οι πόλεις εχθρικές κι οι κωμοπόλεις μίζερες
Και τα χωριά μες στη βρομιά και την ακρίβεια:
Μας βρήκαν μέρες δύσκολες.
Και τελικά κρίναμε πιο σωστό να ταξιδεύουμε τη νύχτα,
Με λίγον ύπνο στ’ αρπαχτά,
Όπου ακούγαμε φωνές να τραγουδάν στ’ αυτιά μας
Πως όλα αυτά ήταν μια αποκοτιά.

Κι ύστερα ξημερώματα φτάσαμε σε μια ήμερη κοιλάδα,
Υγρή, κάτω απ’ τη ζώνη του χιονιού, που μοσχοβόλαε χλωρασιά,
Μ’ ένα μικρό ποτάμι και μ’ έναν νερόμυλο που χτύπαε στο σκοτάδι
Και τρία δέντρα, χαμηλά στον ουρανό.
Κι ένα άσπρο γέρικο άλογο έφυγε καλπάζοντας μες στο λιβάδι.
Κι από κει φτάσαμε σε μια ταβέρνα μ’ αμπελόφυλλα στο ανώφλι,
Στην ανοιχτή της πόρτα έξι χέρια παίζαν αργυρά νομίσματα στα ζάρια,
Και κάτι πόδια κλώτσαγαν τα άδεια ασκιά κρασιού
Μα δεν υπήρχε είδηση και πήραμε ξανά το δρόμο
Και πέφτοντας το σούρουπο, την τελευταία στιγμή
Βρήκαμε αυτό το μέρος· κι άξιζε, θαρρώ, τον κόπο μας.

Πάει πολύς καιρός που ’γινε αυτό, θυμάμαι,
Και πάλι αν ήταν θε να το ’κανα. Μα γράψε
Τούτο γράψε
Τούτο: τραβήξαμε όλο αυτό το δρόμο
Για Γέννα ή για Θάνατο; Σίγουρα ήταν Γέννα,
Το ’δαμε με τα μάτια μας, χωρίς αμφιβολία. Γέννα και θάνατο είχα ξαναδεί
Μα νόμιζα πως ήταν κάτι αλλιώτικο· ετούτη η Γέννα ήταν
Σκληρή κι ολόπικρη αγωνία για μας, σαν Θάνατος, ο θάνατός μας.
Γυρίσαμε στις χώρες μας, σε τούτα τα Βασίλεια,
Μα ησυχία πια δεν έχουμε εδώ, με την παλιά μας πίστη,
Μ’ έναν ξένο λαό με τους θεούς του σφιχταγκαλιασμένο.
Χαρά μου θα ’ταν ένας άλλος θάνατος.

T.S.Eliot, Journey of the Magi, 1927 (Ariel Poems)
Απόδοση στα Ελληνικά: Βασίλης Πολύζος, 2010

T.S. Eliot, a fottwist by Vassilis Polyzos 2010

Standard Poor Model / Dizziland Revisited: μεσαίων

μεσαίων
χρωστούσα στον Εβραίο

χρωστούσα και στον Προβλεπτή

κι οι καταθέσεις μου στην Τράπεζα

του Αγίου Προκοπίου

δεν είδαν προκοπή

μεσαίων, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου

από τη συλλογή DIZZILAND εκδ. ΕΡΙΦΥΛΗ

Standard Poor Model, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2010

αίνιγμα / enigma

αίνιγμα

βαδίζω

στο δρόμο των χρωμάτων

εκεί που σ’ ανακάτεψαν

με τις νερομπογιές

και σ’ άπλωσαν στους τοίχους

διαβάζω

ενθάδε κείται πάνδημη

η Τζέσικα\Νατάσα\Φλώρα

μοιράζοντας την ηδονή της

επί δικαίων και αδίκων

τρεις ερωτήσεις έχω να σου κάνω

είπε ο Αιμίλιος

ανάμεσα στο άσπρο και το μαύρο

αίνιγμα, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου από το βιβλίο

μια δεύτερη ανάγνωση του ποιητή Κ* και άλλα αμφίδρομα

enigma, an image by Vassilis Polyzos 2008

ποιήματα / the alphabet reversed / the cat o' nine tails

ποιήματα

να ορίσω την απεραντοσύνη του χιονιού
με τέσσερεις μολυβιές
να κλείσω χιλιάδες κρυστάλλινα ελάφια
μέσα σε τοίχους σοβαροφανείς
βεβαίως δεν είναι σκόπιμος
ο διάλογος μ’ ένα ρολόι
η εμμονή του στους κανόνες της στίξης
νεκρώνει το λόγο μου πριν της ώρας του
κι ο τοίχος είναι πάντα τοίχος
(ας μην καταφρονούμε τ’αυτονόητα)
μα αν τον γκρεμίσουμε τί
θα βάλουμε πάνω στις ρίζες του
η φύση μας απεχθάνεται το κενό
ίσως έρθουν φαντάσματα νυχτόβια
να κατοικήσουν στον αδέσμευτο χώρο
η Αλφάβητος αντεστραμμένη
η Γάτα με τις εννιά ουρές
κι ο κουτσοπόδαρος τσαγκάρης
που φτειάχνει μόνο αριστερά παπούτσια
με απεριόριστη σεξουαλική έπαρση
θα ξελογιάσει τις γυναίκες μας

Βασίλης Πολύζος, ποιήματα,

Ηλιακό Ποδήλατο, εκδ. Μεταίχμιο 2003

poems

to define the vastness of the snow
with four strokes of a pencil
to confine thousands of crystal deer
within grave-looking walls
surely it’s not advisable
to converse with a clock
its adherence to the rules of punctuation
deadens my word untimely
and a wall is always a wall
(we shouldn’t ignore the obvious)
yet if we demolish it
what shall we plant on its roots
our nature abhors the vacuum
nocturnal phantoms may come
and squat in the empty space
the alphabet reversed
the cat o’ nine tails
and the lame cobbler
who makes only left boots
with unlimited sexual arrogance
will seduce our women

Vassilis Polyzos, poems,

The Solar Bicycle, translated from the Greek by the author

poems, 2 εικαστικές συνθέσεις του Βασίλη Πολύζου 2010

απλά μαθήματα ηθογραφίας / 'Οδός Μαγνήτων '58

Οδός Μαγνήτων ’58

1

μικρές πρωινές ήττες

με γεύση ασπιρίνης

είναι φανερό

το δωμάτιο

-γεμάτο μπαγιάτικα όνειρα-

δε σε θέλει

στο δρόμο στέκεσαι

μπροστά στη τζαμαρία του φαρμακείου

ο ήλιος σημαδεύει λοξά

τις προθήκες με τα μπλε μπουκάλια

σημαδεύει το κενό

στο καφενείο του Καλαβρού

όπου αγίασαν οι πατεράδες μας

παίζοντας τον καφέ

σε ξερή και κολτσίνα

αν αποφύγεις το αναγνωστικό

της τρίτης του δημοτικού

τις νερομπογιές

και τις πένες καλλιγραφίας

θα συναντήσεις στο λιθόστρωτο

τη γυναίκα του Αρίωνος του κιθαρωδού

χοντρή με διάφανα εσώρουχα

κι ενδείξεις ξεραμένου έρωτα

στην αφράτη κοιλιά της

ψιθυρίζεται

ότι συχνά σηκώνει τα γόνατα

προς το ταβάνι

προς τον ταχυδρομικό υπάλληλο

προς τον πλανόδιο φωτογράφο

μπορείς να πάρεις και το χωματόδρομο
για τα χωράφια και τις ελιές

για το στεγνό ποτάμι

περιμένοντας τις κατεβασιές του χειμώνα

και την άνοιξη είναι βέβαιο

θα ’ρθουν στην ώρα τους

οι παπαρούνες και τα χαμομήλια
κι οι γριούλες στις αυλόπορτες

με τη συνέκδημο ορθοδόξου

και το ώριμο φλέμα στο στήθος

όπου να ’ναι θ’ ανοίξουν τα μονοπάτια

για τα σαρανταλείτουργα

για τις ολονυχτίες στο μοναστήρι

του Οσίου Θεωνά

κάποιοι θα ταξιδέψουν

στο απέναντι νησάκι

κι άλλοι δυστυχώς με τη νεκροφόρα

χωρίς να προλάβουν

τις γυμναστικές επιδείξεις των θηλέων

‘Οδός Μαγνήτων ’58 © Βασίλης Πολύζος 1962

Σημείωση: Το «Οδός Μαγνήτων ’58» είναι το μόνο ποίημα

που κράτησα μέχρι σήμερα εν ζωή από τη δεκαετία του ’60.

Είναι μια σπονδυλωτή σύνθεση από 8 ποιήματα γραμμένα

με φόντο (όχι ηθογραφικό, θέλω να πιστεύω) την πόλη του Βόλου

από τα μαθητικά μου χρόνια. Οι μόνες παρεμβάσεις σε σχέση

με το αρχικό κείμενο είναι το μονοτονικό, η αστιξία και η αλλαγή

του τίτλου (αρχικός τίτλος: μικρές πρωινές ήττες). Δημοσιεύω

σήμερα εδώ το πρώτο κομμάτι αυτής της σύνθεσης.

«γυμναστικές επιδείξεις θηλέων»
μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2004

Στο δίχτυ του ήλιου / αφιέρωση

Μαρία Γ.

αφιέρωση

Πάει τόσος καιρός.

Τόσοι κάκτοι.

Έτη φωτός, έτη σκότους.

Στο δίχτυ του ήλιου το γυμνό κορμί της.

Τραγούδια σβησμένα στο παλίμψηστο.

Το πρόσωπό της δεν εστιάζει.

Τα χρώματά της σε διάχυση:

[Το αλαβάστρινο. Το κρινένιο. Το παπαρουνί.

Το νέρινο. Των χλωρών σταχυών. Των δακρύων.

Του ίσκιου σε βαθύ ουρανό.

Του σφυγμού στο ανοιχτό κοχύλι.

Της σιωπής.]

Τα λόγια της αιωρούνται απαλά, χωρίς ήχο,

—νιφάδες χιονιού στην παγωμένη λίμνη.

Μιλάει για τα σημάδια που αφήσαμε

στην αμμουδιά του Απρίλη;

Για το βιαστικό ηλεκτρισμό των χειλιών μας

στη γωνιά της καφετέριας;

Για την ξαφνική έκρηξη της βροχής

στον κόρφο μιας βιολέτας;

Τα λόγια της φτάνουν απαλά, χωρίς ήχο,

χωρίς νόημα.

Μαρία Γ., ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου

από το βιβλίο Επίλογοι και άλλα Κεκραγάρια

εκδ. Εριφύλη 1999

Στο δίχτυ του ήλιου, an image by vassilis polyzos 2006

ΑΠΡΙΛΗΣ

ΑΠΡΙΛΗΣ

απρίλης pro bono publico
μια κατολίσθηση λέξεων
μεγαλοβδόμαδο πάσχα τ’ αηγιωργιού
η μυρουδιά της σκόνης ιχνογράφησε μια κοπέλα
που θαύμαζε τις επωμίδες
τα χρυσά κρόσσια
τα σιρίτια
τις στάσεις των εγκωμίων
η μυρουδιά του καπνού τυπωμένη στο τζάκι
μαύρες δαχτυλιές απ’ το χειμώνα
έφερε στα ρουθούνια το γκρεμισμένο σπίτι
εδώ ακουμπούσε το χέρι της
στην κουπαστή της σκάλας
στο ξηλωμένο μπαλκόνι κάποτε η ματζουράνα της
τα μάτια της έκλεισαν στο σκληρό φως
άνοιξαν στο φόβο
ήρθε μετά pro bono publico η ζεστή βροχή
κι η λάσπη ως το γόνατο
κι η γάτα με τα πόδια παστωμένα στον ασβέστη
φάνηκε στο πρώτο στιχάκι χάθηκε στο δεύτερο
και πάντως τα παιδιά
έπαιζαν το γλυκύ έαρ στο κεφαλόσκαλο
κι η γυναίκα στο κρεβάτι ανακεκλιμένη
τραγουδούσε σε labia majora και labia minora
ευλόγησον Κύριε τας εισόδους και τας εξόδους
μετά βαΐων και κλάδων φοινίκων
ωσαννά ω σουζάννα don’t you cry for me
θα φυσήξει απαλό αεράκι στα λιβάδια
θα φυσήξει esprit de corps στους τάφους
κι οι μεταλλικοί φαντάροι σκραπ στο σιδηρουργείο
μπορείς να φτιάξεις από κάθε σώμα
ως εκατό μαχαίρια
μπορείς να φτιαξεις μανουάλια και πενοστάτες
κι έναν μεσονύχτιο άνθρωπο με δικράνι
καταμεσής του δρόμου
θυγάτηρ βαβυλώνος η ταλαίπωρος
θα δοξαστεί αυτός που θα σηκώσει ψηλά τα βρέφη σου
και θα τα συντρίψει πάνω στην πέτρα

ΑΠΡΙΛΗΣ, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου από το βιβλίο

Το ταξίδι του Αιμίλιου στην Έρημη Χώρα, εκδ. Εριφύλη 2008
Το ποίημα γράφτηκε τον Απρίλη του 2003

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Μανδραγόρας, τεύχος 39

April is the Cruellest Month,

μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2005

η νοηματική γλώσσα των πουλιών / υαλογράφημα / φαγκότο με ράμφος

φαγκότο με ράμφος

τι πρωινό κι αυτό
ανάμεσα σε δυο απέραντες σκιές
μία εκ δεξιών και μία εξ ευωνύμων
όταν έπεσε η τάση των ονείρων στο μηδέν
κι έτρεχαν τα αινίγματα πλημμύρα απ’ το πατάρι

όπου είχα στοιβάξει ένα τσούρμο θεούς
δεμένους πισθάγκωνα δίπλα στο θερμοσίφωνο
(ήταν ανυπόφορη η αυθάδεια
κι η γεροντική τους βουλιμία
προ του εγκλεισμού τους)
τους κατέβασα μουσκεμένος ως το κόκαλο
και πού να βρω τόπο να τους βολέψω
τόσα βιβλία φύτρωναν ήδη μέσα μου
ασφυκτικά δάση βροχής
κλωνάρια κατάφορτα με θηλές
που δεν τις ευλόγησαν στόματα νηπίων

στην κουζίνα
η γάτα είχε τα μάτια του πατέρα μου
γεμάτα πρωινές δοξολογίες
γαλανούς ψαλμούς που ταξίδευαν
δίπλα στο ρυάκι

σε δρόμους φρυγικούς

με το γραμμόφωνο να παίζει Μαρσύα και Ύαγνι

μικρές δίνες γύρω από ένα παιχνιδιάρικο άχυρο

στον κήπο
ανά μέσον του σκότους

και ανά μέσον του φωτός
ο συλλέκτης μικρών αγγέλων
μάζεψε όλα τα κοτσύφια
πετώντας ψίχουλα στον αέρα

δυστυχώς
δεν έμαθα ποτέ

τη νοηματική γλώσσα των πουλιών

φαγκότο με ράμφος © Βασίλης Πολύζος 2002

υαλογράφημα, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2004

Ο Αιμίλιος εν μέσω UFO (a fottwist) / Οίνος εκ δαμιζάνας

Οίνος εκ δαμιζάνας

Πολλαί συζητήσεις ανεφύησαν προσφάτως μεταξύ των οινοπωλών

και των θεολόγων, εκ των οποίων λαλίστατοι απεδείχθησαν

οι σπουδάσαντες εις το γνωστόν τοις πάσι πανεπιστήμιον

της Καρλσρούης, περί του δοχείου εκ του οποίου προσεφέρθη

εις τους εορταστάς οίνος εις τον εν Κανά γάμον.
Ερειδόμενοι επί της πραγματείας του σοφού καθηγητού Βοηθίου

(Boethius), εις τον οποίον κακοζήλως απεδόθη το προσωνύμιον

οινόφλυξ, οι θεολόγοι υπεστήριξαν, ότι προφανώς επρόκειτο

περί λέβητος εξ οπτής γης, κοινώς τερρακότας, όπως αποδεικνύουν

τα ευρήματα εις την χώραν της Βακτρίας μετά την εκείθεν αποχώ-

ρησιν των στρατευμάτων του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Εις την άποψιν ταύτην αντετάχθησαν οι πλέον αυστηροί

των ιεροσπουδαστών, ισχυριζόμενοι ότι ο Μέγας Αλέξανδρος ήτο

ειδωλολάτρης, αλλά και θαυμαστής του Άμμωνος και ουχί ως

ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός Άμωμος.

Συνεπώς, το επικρατήσαν κατά την έξοδον αγελαίον πρόσταγμα

σπάστα όλα δεν δικαιολογεί την αρίστην κατάστασιν

των ευρημάτων.

Αντιθέτως, το σωματείον των εν Αθήναις οινοπωλών μετά

σθένους και πατριωτικής ζέσεως υπερημύνθη της θέσεως,

ότι μόνον η δαμιζάνα ήτο αξία της υψίστης τιμής να ευλογηθεί

υπό του Κυρίου. Διατείνονται επιπροσθέτως οι κύριοι αυτοί,

ότι καθ’ ά ετεκμηριώθη ιστορικώς, η αποχωρητήριος κραυγή

των στρατιωτών ήτο γυαλιά καρφιά, τουθ’ όπερ συνηγορεί

υπερ της απόψεως, ότι το εν θέματι δοχείον ήτο κατεσκευασμένον

εξ υάλου.

Πληροφορούμεθα, ότι το όλον ζήτημα πρόκειται να παραπεμφθεί

προς τελικήν κρίσιν εις την Ιεράν Σύνοδον.

(τη 26η Μαρτίου 1910, του ανταποκριτού μας Αιμιλίου)

Οίνος εκ δαμιζάνας, ένα retro κείμενο του Βασίλη Πολύζου 2002

Ο Αιμίλιος εν μέσω UFO, a fottwist by Vassilis Polyzos

Polyzos contribution to lexicography:
fottwist: a photo taken, twisted. distorted, warped, signed and published by Vassilis Polyzos

το τούνελ / μυκτηρισμοί

μυκτηρισμοί

ώρα Χ

στην έρημο Υ
βρήκαμε άνθρωπο

θαμμένο στην άμμο

μέχρι το πιγούνι

ιδού

είπε ο Αιμίλιος

το αντίθετο της στρουθοκαμήλου

ή μάλλον
μια νέα εκδοχή

για το μαρτύριο

του Ταντάλου

και δες
τι ειρωνία
αγαπητέ Watson
η πρόκληση του απέραντου αγέρα
στα ρουθούνια του

μυκτηρισμοί © Βασίλης Πολύζος 2005

το τούνελ, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2008

Χορεύτρια σε αιώρα / εγώ ειμί η οδός

εγώ ειμί η οδός

und das Schiff mit acht Segeln
und mit fünfzig Kanonen
wird beschießen die Stadt

wat is de Spiel??

ιδού εγώ Seamus the Famous
φυσιοδίφης επί ξύλου κρεμάμενος
ιδού εγώ Orlando Furioso
επίσκοπος της πενθέκτης Συνόδου
επί ξυρού ακμής αναρριχώμενος
ιδού εγώ Emil Kafka
περιμένοντας το ουράνιο τόξο
να φέρει μια μικρή Judy Garland
με τραγούδια παστέλ παστοράλ
πάνω σε λουλουδένια αιώρα
ιδού εγώ Coitus Interruptus Emeritus
God’s non-stop gift to women
καθηγητής στο LSE διδάξας
επί σειράν ετών το μάθημα
a broad overview of the
worldwide growth of whoring
και ποιά η ευθύνη μου ως βροχοποιού
που δεν μπόρεσα να κρατήσω
μήτε ένα σύννεφο
πάνω απ’την άνυδρη ετούτη μέρα
ήρεμη σαν πουκάμισο νεκρού
ίδιο κενό στα παράθυρα
ίδιοι σκοτωμένοι γλάροι στο σαλόνι
κι αυτό το απόρθητο φως
στο πρόσωπο της Κοντεσίνας
είναι το φως των προβολέων
η δε γλώσσα μου στο βυθό
του ουρανίσκου της
εξ ου η δρόσος απέσταξεν
σε μικρούς ηδονικούς κόμπους
χαίρε η καιομένη και χαίρε η χλωρή
and she an arch-dyke
staying at the arch-duke’s, her cousin's
γιατί μόνο μια φορά
θα σου δοθεί η Σαπφώ in vivo
κατά την παρέλαση των κύκνων
στη δεντροστοιχία
και ο πoλιός ζωγράφος θα χαιρετήσει
υποκλινέστατος die Matrosen
mit den weissen Hosen
so hush little baby don’t you cry
το πρόσωπό σου θα λιτανέψουν
οικιστήρες και πολιούχοι άγιοι
κουβαλώντας το ύπτιο καλοκαίρι
άχρι θανάτου utópia/uchrónia
φυτεύοντας γιγαbytes σιωπής
παρά τας διεξόδους των υδάτων
κι ο σπίνος κι η σουσουράδα θα κριθούν
πεπτωκότες άγγελοι
causes of corruption in EU countries
και μόνη μου ελπίς και παραμυθία
in saecula saeculorum
το μαγικό κατάλευκο βουνό
που αντίκρυσα απρόσμενα ένα πρωί
μπροστά στο παράθυρο του ξενοδοχείου
στο λιμάνι του Ελσίνκι

για κοίτα είπε η Κρισταμπέλ
είναι ένα καράβι χιονισμένο
με οχτώ πανιά και πενήντα κανόνια
που έφτασε ακροπατώντας μες στη νύχτα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

εγώ ειμί η οδός → Κατά Ιωάννην, ιδ΄, 6.

und das Schiff mit acht Segeln….→ Bertolt Brecht, Drei Groschen Roman
(Träume eines Küchenmädchens).

Seamus the Famous,φυσιοδίφης...→ Seamus Heaney, Death of a Naturalist.

LSE : συντομογραφία του London School of Economics.

εξ ου η δρόσος απέσταξε… Πρβλ. Ιωσήφ υμνογράφου, Κανών του Ακαθίστου
Ύμνου, Ωδή στ΄:
Εκ σου η δρόσος απέσταξε...

χαίρε η καιομένη...→ Οδ. Ελύτης, Το Άξιον Εστί (Το Δοξαστικόν):
Χαίρε η Καιομένη και χαίρε η Χλωρή...

staying at the arch-duke’s, her cousin’s → T. S. Eliot, The Waste Land,
στιχ. 13 – 14:
And when we were children, staying at the arch-duke’s,
My cousin’s…

so hush little baby…→ George Gershwin, Summertime.

παρά τας διεξόδους των υδάτων → Πέτρου Πελοποννησίου (θ.1777)
Πολυέλεος «Μακάριος ανήρ» → Δαβίδ, Ψαλμός α΄, 3:
Και έσται ως το ξύλον το πεφυτευμένον
παρά τας διεξόδους των υδάτων...

Κρισταμπέλ βλ. DIZZILAND (αναβαθμοί, siffleur, φαρμακολύτρια).

Βασίλης Πολύζος αναμνήσεις προκάτ άνοιξης
το πέμπτο canto εγώ ειμί η οδός και οι σημειώσεις (εκδ. ΑΠΟΠΕΙΡΑ 2006)

Χορεύτρια σε αιώρα, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2005

ω αφελέστατε / TIMEPIECES

ω αφελέστατε

Τω καιρώ εκείνω ο Γενάρης άφηνε κάθε πρωί στην πόρτα μας

ένα καλάθι ζουμερά κούμαρα κι ύστερα ερχόταν στο παράθυρο,

έτριβε με το γούνινο μανίκι του το τζάμι και μας κοίταζε

χαμογελώντας, ενίοτε έκοβε απ’ το ασημένιο ακροκέραμο

του έλατου ένα κρούσταλλο και το ρουφούσε με αγαλλίαση.

Στη στρωμένη σάλα είχαμε σύναξη τα παιδιά, διασκεδάζαμε

φτύνοντας πάνω στο καπάκι της σόμπας, το σάλιο έτρεχε

πέρα δώθε τσιτσιρίζοντας στο πυρωμένο μαντέμι, ώσπου να

ξεψυχήσει γράφοντας μια σύντομη αμοιβάδα.

Τι ανοησίες είναι αυτές, μας μάλωνε από το ανατολικό ντιβάνι,

λύνοντας τα κοτσιδάκια της, με το φουστάνι ανεβασμένο

ανέμελα ως το μυχό των μηρών, η όμορφη ξαδέρφη μας,

η Ερωτηίς, γεννημένη 6 του Οκτώβρη (Ερωτηίδος μάρτυρος),

στα δεκαπέντε της εσωτερική στις ουρσουλίνες, ποιος πίστευε
πως θα τη χάναμε μέσα σε τρία χρόνια χτυπημένη απ’ τον

καρκίνο.

Εν πάση περιπτώσει, την περασμένη εβδομάδα έφυγε πλήρης

ημερών και ο παππούς, δυστυχώς ξεχάσαμε στην τσέπη

του γιλέκου του το κουρδιστό ρολόι με τη χρυσή καδένα,

το πήρε, είπαμε, μαζί στον τάφο του ο γερο-τσιγγούνης και
τώρα θα περνάει τις ώρες του τυλίγοντας το χρόνο γύρω του
άχρηστο αραχνοπάνι.

Τα φτερά, συμπέρανε ο Αιμίλιος, είναι ανώφελα σε κενό αέρος.

ω αφελέστατε, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου
από το βιβλίο DIZZILAND, εκδ. Εριφύλη 2001

TIMEPIECES, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2008

retrospection / προ-λογικά

προ-λογικά

α. Εν ταις ημέραις εκείναις

εγένετο σημεία και τέρατα εν τω λαώ πολλά.

Ψήλωσαν υπερμέτρως τα καμπαναριά

καταπίνοντας τον ουρανό.

Ο κ. Στράτης Σεβάχ, ο θαλασσινός

άνοιξε σελίδα στο Διαδίκτυο.

Κοσμοκαλόγερος μετέφρασε γουέστερν

αντί πινακίου φακής.

Η Lucy κατέβηκε ανέραστη στο μετρό

μ’ ένα φλογάτο γαρύφαλλο κρυμμένο στη σκέψη της.

β. Ο χρόνος των Ονείρων είναι ο Ασυντέλεστος Μέλλων.

Όταν συμπληρωθεί, τι θ’ απομείνει;

Μια ρημαγμένη ανθοφορία;

Τα δάχτυλα της βροχής πάνω στο ξεκούρδιστο κλειδοκύμβαλο;

γ. Το πρωί θ’ ανέβει πάλι η ομίχλη απ’ την Πόρτα του Ποταμού.

Κουβαλώντας ψιθύρους ληγμένων επαναστατών.

Σε ρυθμό rap.

Die Wanderjahre πέρασαν ανεπιστρεπτί.

δ. Εντολή πρώτη: Ου διδάξεις.

Βασίλης Πολύζος, προ-λογικά, ο πρόλογος του βιβλίου

Επίλογοι και άλλα Κεκραγάρια, ΕΡΙΦΥΛΗ 1999

retrospection, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2009

εκστρατεία / The Catwalk

εκστρατεία

στην κορφή του ανεμοδείχτη ο αλέκτωρ
λάλησε τρεις φορές
φυσώντας ο βοριάς αλάτι
in memoriam

δέκα οργιές πέρα απ’ την ακτή
αφήσαν οι συντρόφοι τα κομμένα χέρια τους
στην κουπαστή
και κολυμπούσαν ύπτιοι κατά την Τροία

stormy weather, boys,
φώναζε μεθυσμένος από ομίχλη ο ναύκληρος
ξεχάσαμε το καραβόσκυλο στην ξέρα
και τώρα θα γυρίζει αδέσποτο μες στη βροχή
μυρίζοντας ένα ένα τ’ αρμυρίκια
ώσπου να του σφυρίξει απ’ το παλάτι η Ελένη

εκστρατεία, ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου

από το βιβλίο Ηλιακό ποδήλατο, ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 2003

The Catwalk, μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2008

o baby blue \ εν ημέραις ροκ

Baby Blue, a rock opera song
αφιερωμένο εξαιρετικά

κόλλησε η τσίκλα στο παπούτσι, baby

κόλλησε η τσίκλα στο παπούτσι, baby

φορούσα τα καλά μου gucci, baby

o baby blue

σκύβω καταμεσής του δρόμου, baby

σκύβω καταμεσής του δρόμου, baby

πέφτει απ’ την τσάντα το μωρό μου, baby

o baby blue

την ώρα αυτή περνούσε η Κάτια, baby

την ώρα αυτή περνούσε η Κάτια, baby

και του ’βγαλε τα δυο του μάτια, baby

o baby blue

κι η φιλενάδα του μπακάλη, baby

κι η φιλενάδα του μπακάλη, baby

του κόβει το μισό κεφάλι, baby

o baby blue

κι ο μπατζανάκης του μπαρμπέρη, baby

κι ο μπατζανάκης του μπαρμπέρη, baby

τσακίζει το δεξί του χέρι, baby

o baby blue

κι ένα αφηνιασμένο βόδι, baby

κι ένα αφηνιασμένο βόδι, baby

τρώει τ’ αριστερό του πόδι, baby

o baby blue

δίνω τα υπόλοιπα για πλύση, baby

δίνω τα υπόλοιπα για πλύση, baby

μου κόβει ο αστυνόμος κλήση, baby

o baby blue

κόλλησε η τσίκλα στο παπούτσι, baby

κόλλησε η τσίκλα στο παπούτσι, baby

φορούσα τα καλά μου gucci, baby

o baby blue

baby blue by Vassilis Polyzos

© Βασίλης Πολύζος 2002, αδημοσίευτο