ITALICS / The Wheel

I T A L I C S

Σαν πας για μια κατάθεση ψυχής
είπε ο Αιμίλιος
κοίτα να ’ναι κλειστές οι τράπεζες.

(ξυπνάς ένα πρωί και ω του θαύματος
το δάπεδο κινείται κυκλικά
με τη βοήθεια ευφυούς μηχανισμού
τα μάτια του Άργου ατέρμονες ιμάντες
σε παρακολουθούν αδιάφορα
άσε που όλο το σπίτι είναι γεμάτο
απ’ τη μυθολογία των προγόνων
κι ούτε μια κάμερα χωρίς κατατονία)

Φέρτε μου αυλητρίδες, φέρτε μου
μικρές ξεδιάντροπες μοιρολογίστρες
είπε ο Αιμίλιος
χρημάτισα υπαίθριος ζωγράφος
χρόνια και χρόνια στην Piazza di Spagna
και δεν κατάφερα να κάνω ούτε το πορτρέτο μου.

Kαι μια φορά που διάβαζα Πετρώνιο
μασώντας πετρωμένα παξιμάδια
στο πανδοχείον «ο Θηλυκός Χιλίαρχος»
δίπλα στο καλντερίμι της Αππίας
έχασα δύο δόντια κι αρκετά σφραγίσματα.

ITALICS,  ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου
© Βασίλης Πολύζος 2005

The Wheel
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου 2014

Στιχουργικά Γυμνάσματα στους «Κανόνες» του Μεγαλοβδόμαδου

Στιχουργικά Γυμνάσματα
στους "Κανόνες" του Μεγαλοβδόμαδου

Οι ακροστιχίδες των Κανόνων του Μεγαλοβδόμαδου
Ποιήματα του Κοσμά του Μελωδού (7^ος -8^ος αι.)

Τα 6 σύνολα ποιημάτων (Κανόνων) που έγραψε ο Κοσμάς
ο Μελωδός  για τις ακολουθίες του Μεγαλοβδόμαδου
σχηματίζουν με το πρώτο γράμμα κάθε τροπαρίου
ακροστιχίδες που αναφέρονται στην αντίστοιχη
εορταζόμενη μέρα.
Ως μικρή συμβολή στην προσέγγιση της στιχουργικής
τεχνικής αυτών των ύμνων, παραθέτω παρακάτω
τις ακροστιχίδες αυτές, καθώς και τους πρώτους στίχους
κάθε τροπαρίου.
Αν κοιτάξουμε κάθετα το πρώτο γράμμα κάθε τροπαρίου
βλέπουμε να αναδύεται η σχετική ακροστιχίδα!

ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ
ΤΡΙΤΗ ΤΕ
ΤΕΤΡΑΔΙ ΨΑΛΩ*
ΤΗ ΜΑΚΡΑ ΠΕΜΠΤΗ ΜΑΚΡΟΝ ΥΜΝΟΝ ΕΞΑΔΩ
ΠΡΟΣΑΒΒΑΤΟΝ ΤΕ
ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΟΝ ΔΕ ΣΑΒΒΑΤΟΝ ΜΕΛΠΩ ΜΕΓΑ

Μ. Δευτέρα

Τω την άβατον, κυμαινομένην θάλασσαν
Η απόρρητος, Λόγου Θεού  κατάβασις

Διακονήσαι, αυτός ελήλυθα
Έφριξε παίδων ευαγών, το ομόστολον ψυχής άσπιλον σώμα
Υμάς μου τότε Μαθητάς, πάντες γνώσονται
Τάξεως έμπαλιν υμίν
Εμεγάλυνες Χριστέ, την τεκούσάν σε Θεοτόκον
Ρύπον πάντα εμπαθή, απωσάμενοι
Αφορώντες εις εμέ, είπας Κύριε

Μ. Τρίτη

Τω δόγματι, τω τυραννικώ, οι όσιοι τρείς Παίδες μη πεισθέντες
Ραθυμίαν, άπωθεν ημών, βαλλώμεθα
Ικανούσθω, το κοινωνικόν, ψυχής ημών έλαιον εν αγγείοις
Το τάλαντον, όσοι προς Θεού, εδέξασθε
Η τον αχώρητον Θεόν, εν γαστρί χωρήσασα

Τοις Μαθηταίς ο αγαθός, γρηγορείτε έφησας
Εν τη δευτέρα σου φρικτή παρουσία

Μ. Τετάρτη

Της πίστεως εν πέτρα με στερεώσας
Εν κενοίς το συνέδριον των ανόμων
Το δεινόν βουλευτήριον των ανάμων
Ρήμα τυράννου, επεί υπερίσχυσεν
Αποκενούσα, Γυνή μύρον έντιμον
Δάκρυσι πλύνει τους πόδας
Ιερουργείται, το λύτρον ευγνώμονι

Ψυχαίς καθαραίς, και αρρυπώτοις
Αγνώμων φανείς, και πονηρός ζηλότυπος
Λέγει πορευθείς, τοις παρανόμοις άρχουσι
Ώ πηρωτικής, φιλαργυρίας άσπονδε!

Μ. Πέμπτη

Τμηθείση τμάται, πόντος ερυθρός
Η πανταιτία, και παρεκτική ζωής

Μυσταγωγούσα φίλους εαυτής
Ακουτισθώμεν, πάντες οι πιστοί
Κύριος ων πάντων
Ρύσιον παντός, του βροτείου γένους
Άφρων ανήρ, ως εν υμίν προδότης

Προκατιδών ο Προφήτης
Επί το πάθος το πάσι
Μεταλαμβάνων κρατήρος
Πόμα καινόν υπέρ λόγον
Τω συνδέσμω της αγάπης
Η το άσχετον κρατούσα

Μαθηταίς υποδεικνύει
Άβυσσος  εσχάτη αμαρτημάτων
Κύριον φωνείτε, ω Μαθηταί
Ρύπον τις μη έχων απορριφθήναι
Οι παίδες εν βαβυλώνι
Νευστάζων κάραν Ιούδας

Υμίν ο Χριστός τοις φίλοις εβόα
Μεθ’ όστις εμού την χείρα
Νόμων πατρώων οι μακαριστοί
Οι δαιτυμόνες οι μακαριστοί
Νόμου φιλίας, ο δυσώνυμος

Εδεξιούτο το λυτήριον
Ξενίας δεσποτικής
Άπιτε τοις Μαθηταίς
Δημιουργόν ο Πατήρ
Ως άνθρωπος υπάρχω

Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

Προς σε ορθρίζω
Ρυφθέντες πόδας
Οράτε, έφης, φίλοι μη θροείσθε
Στήλην κακίας αντιθέου
Από βλεφάρων Μαθηταί
Βέβηλον έπος των χειλέων
Βάθος σοφίας θεϊκής
Απαγορεύεις, Σίμων Πέτρε
Την τιμιωτέραν των Χερουβείμ
Ολέθριος σπείρα θεοστυγών
Νόμον αγνοούντες οι ασεβείς

Τοις έθνεσιν έκδοτον την ζωήν
Εκύκλωσαν κύνες ωσεί πολλοί

Μ. ΣΑΒΒΑΤΟΝ

Κύριε Θεέ μου
Άνω σε εν θρόνω
Ίνα σου της δόξης

Σύμβολα της ταφής σου
Ήπλωσας τας παλάμας
Μνήματι και σφραγίσιν
Εβδόμην σήμερον ηγίασας
Ρωμαλεότητι του κρείττονος
Ο Άδης Λόγε
Νεοποιείς τους γηγενείς


Δια θανάτου το θνητόν
Εξ αλοχεύτου προελθών

Συνεσχεθη, αλλ’ ου κατεσχέθη
Ανηρέθης, αλλ’ ου διηρέθης
Βροτοκτόνον, αλλ’ ου θεοκτόνον
Βασιλεύει, αλλ’ ουκ αιωνίζει
Άφραστον θαύμα
Τέτρωται  Άδης
Όλβιος τάφος
Νόμω θανόντων

Μία υπήρχεν
Έκστηθι φρίττων ουρανέ
Λέλυται άχραντος ναός
Πέπαυται τόλμα Μαθητών
Ώ των θαυμάτων των καινών

Μη εποδύρου μου Μήτερ
Επί τω ξένω σου τόκω
Γη με καλύπτει εκόντα
Αγαλλιάσθω η κτίσις

*ψαλώ (με ένα λ) μέλλων χρόνος του «ψάλλω» (=θα ψάλω)

ΕΙΚΟΝΑ
«Το Μέγα Κανονάριον χειρί Αιμιλίου Μελωδού»
μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου 2005

αμφιλύκη 1

αμφιλύκη 1


άγραφη θάλασσα
άγραφη ώρα
σαν το ασπράδι του αυγού
μόνο τα βότσαλα ανασαίνουν

αν κάνω υπομονή
κάποια στιγμή
θα τρεμοπαίξουν τα ματόκλαδα
του ορίζοντα


Βασίλης Πολύζος
αμφιλύκη 1
Κρεολή Σελήνη
Απόπειρα 2010

ανατολή
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου
2015

Κρεολή Σελήνη / Luna

ακριβώς μια στιγμή

πριν απ’ το πρωινό φως

δυο φαντάσματα χειρονομούν

σ’ αντικριστά παράθυρα

ανάμεσά τους

ο κήπος με τα μαντολίνα

μετέωρος

τώρα η Σελήνη μου

βγάζοντας τ’ ασημένια πέδιλά της

θα λυθεί στα νερά του καθρέφτη

Βασίλης Πολύζος

ακριβώς μια στιγμή

Κρεολή Σελήνη

Απόπειρα  2010

LUNA

εικαστικό του Βασίλη Πολύζου

2014

TAROT 6 / οι αλαβάστρινες παγόδες στον ορίζοντα

Στο κάτω κάτω δεν ήταν παρά ένα όνειρο
όπου όλα είναι αυθεντικά
ακόμα κι η παλιά χαλκογραφία
που αγόρασες στο Πορτομπέλο
κι οι αλαβάστρινες παγόδες στον ορίζοντα
ντυμένες με τα χρώματα της λησμονιάς
―λωτό, βιολέτα, ασφόδελο, κυκλάμινο―
κι οι φρόνιμες παρθένες
που περιμένουν το νυχτερινό ταχυδρομείο της Άνοιξης
στη γέμιση του φεγγαριού
κι οι ολόγυμνες Καρυάτιδες που στρώνουν στο κρεβάτι τους
το βραδινό αεράκι του Ιουλίου
κι ανοίγουν στο σκοτάδι σαν την κόρη του ματιού
ν’ αγγίξουμε το αθέριστο χρυσάφι τους.

Εν πάση περιπτώσει.
Εκείνο το πρωινό μου στη βεράντα του Arundel Hotel
ήταν από καλή χρονιά,
με τις ψηλόλιγνες γαζέλες ν΄ανεβαίνουν
στη σκέψη μου ως θυμίαμα,
μ’ έναν διπλό εσπρέσο στο τραπέζι
και το βιβλίο των κ.κ. Bill Pronzini & Jack Andrian
με τίτλο An Anthology of American Crime Stories
έκδοση Οξφόρδης 1995
(όχι πως θα με πείραζε στο ελάχιστο
και μια χαρτόδετη, έστω, Πάτμος τσέπης
μεταποιημένη απ’ τον ποιητή του Αιγαίου)।

Άλλωστε
τι σημασία έχουν οι μικρές αράχνες
που χάραξες στο κρύσταλλο της νύχτας με το δαχτυλίδι σου,
τι σημασία έχει κι αν γαντζώθηκε ο πυράκανθος
στ’ άσπρο πουκάμισό σου
κι αν στο μεσόφρυδό σου φύτρωσε
ένα άλικο γαρύφαλλο,
η στιγμή της αλήθειας είναι πάντα ξαφνική
(κι ας έλαβες το μήνυμα από καιρό)
ένα σύννεφο μαύρα χελιδόνια
λευτερώνεται απ’ τα δάχτυλα του πιανίστα
κι ο ήλιος σου γίνεται θρύψαλα
σαν ανθογυάλι που ’πεσε στο πάτωμα.

.

THIS IS REALITY, SIR!
Το μαχαίρι δαγκώνει με δυο στόματα.
Έχουν ανοίξει και οι εφτά σφραγίδες του βιβλίου,
την πρώτη μέρα βγήκε η μύγα-superspy
και τη δευτέρα το έξυπνο σκαθάρι,
την τρίτη βγήκε ο ξανθός σκορπιός
και την τετάρτη οι βοηθοί του Batman,
την πέμπτη μέρα σκέπασαν τον ουρανό
απ’ άκρη σ’ άκρη μάτια δίχως βλέφαρα
στάζοντας πίκρα σε στεριά και θάλασσα
κι είπαμε, να λοιπόν, αλήθεια είναι
πάντα ανοιχτά, πάντα άγρυπνα τα μάτια του θανάτου,
την έκτη μέρα βγήκαν τριπλοβάρδια οι νεκροθάφτες
και την εβδόμη εγένετο απέραντη σιγή.

THIS IS REALITY, MY BROTHERS AND MY SISTERS!
Ουδείς αρνείται την ελευθερία των νεκρών
που κατεβαίνουν σε πυκνούς σχηματισμούς
τον ποταμό Αχέροντα.
Ελάτε να κρεμάσουμε στις κλαίουσες ιτιές
τις σιωπηλές κιθάρες μας
και να ξαπλώσουμε στην ανακυκλωμένη όχθη.

Pulp Fiction
ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου
από τη συλλογή DIZZILAND
εκδ. ΕΡΙΦΥΛΗ 2001

TAROT 1 / μικρές πρωινές ήττες με γεύση ασπιρίνης

μικρές πρωινές ήττες
με γεύση ασπιρίνης
είναι φανερό
το δωμάτιο
-γεμάτο μπαγιάτικα όνειρα-
δε σε θέλει
στο δρόμο στέκεσαι
μπροστά στη τζαμαρία του φαρμακείου
ο ήλιος σημαδεύει λοξά
τις προθήκες με τα μπλε μπουκάλια
σημαδεύει το κενό
στο καφενείο του Καλαβρού
όπου αγίασαν οι πατεράδες μας
παίζοντας τον καφέ
σε ξερή και κολτσίνα
αν αποφύγεις το αναγνωστικό
της τρίτης του δημοτικού
τις νερομπογιές
και τις πένες καλλιγραφίας
θα συναντήσεις στο λιθόστρωτο
τη γυναίκα του Αρίωνος του κιθαρωδού
χοντρή με διάφανα εσώρουχα
κι ενδείξεις ξεραμένου έρωτα
στην αφράτη κοιλιά της
ψιθυρίζεται
ότι συχνά σηκώνει τα γόνατα
προς το ταβάνι
προς τον ταχυδρομικό υπάλληλο
προς τον πλανόδιο φωτογράφο
μπορείς να πάρεις και το χωματόδρομο
για τα χωράφια και τις ελιές
για το στεγνό ποτάμι
περιμένοντας τις κατεβασιές του χειμώνα
και την άνοιξη είναι βέβαιο
θα ’ρθουν στην ώρα τους
οι παπαρούνες και τα χαμομήλια
κι οι γριούλες στις αυλόπορτες
με τη συνέκδημο ορθοδόξου
και το ώριμο φλέμα στο στήθος
όπου να ’ναι θ’ ανοίξουν τα μονοπάτια
για τα σαρανταλείτουργα
για τις ολονυχτίες στο μοναστήρι
του Οσίου Θεωνά
κάποιοι θα ταξιδέψουν
στο απέναντι νησάκι
κι άλλοι δυστυχώς με τη νεκροφόρα
χωρίς να προλάβουν
τις γυμναστικές επιδείξεις των θηλέων


Οδός Μαγνήτων ’58 (1)
© Βασίλης Πολύζος 1962

ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ: Από το απέραντο βυζαντινό τραγούδι του Μανώλη Χατζημάρκου / εξέδυσάν με

Για τον μέγιστο ψάλτη Μανώλη Χατζημάρκο
 (Νέα Ιωνία Βόλου 1927 - Αθήνα 2013}
δείτε σχετική ανάρτησή μου με τίτλο
Τ' αηδόνι κι οι ρινόκεροι
σε τούτο το ιστολόγιο (17.4.2011).

Το video που δημοσιεύω εδώ
με τη θρυλική πια απόδοση από τον Χατζημάρκο
του δοξαστικού της Μ. Πέμπτης
"εξέδυσάν με τα ιμάτιά μου"
δεν βρίσκεται σε καμιά από τις αναρίθμητες δημοσιεύσεις
 στο google και αλλού.
Τό έχω από τον ίδιο τον Χατζημάρκο
σε μια επίσκεψή μου στο Βόλο το 1974.
Ανήκει, νομίζω, σε πολύ προγενέστερη ηχογράφηση.
Η μέτρια ποιότητα του ήχου
λόγω των αλλεπάλληλων μεταγραφών
δεν μπορεί να σκιάσει τη μοναδικότητα μιας φωνής
που όμοιά της δεν ξανακούστηκε
στο χώρο του βυζαντινού μέλους.

Βασίλης Πολύζος 17 του Απρίλη 2014

pastoralium

pastoralium

πρωί πρωί τρεις μάγοι

από τη Χάγη

σου φέρανε στη στάνη

λινό φουστάνι

σου φέραν μεσοφόρι

οι κερασφόροι

κι άσπρο βρακί

για μια ρακή

ήρθε  μετά κι η Μάρη

η κολορατούρα

μαζί με το γομάρι

και τη γαϊδούρα

ο Πάνας έπαιξε

αυλό διαγώνια

κι ύστερα σου έταξε

δέκα τρυγόνια

όλους μας τύλιξε

διάφανη ομίχλη

κι ο Γιώργος σφύριξε

σαν κίχλη

Βασίλης Πολύζος

pastoralium

ρίμες

©11.7.2004

PASTORALIUM

μια ζωγραφιά

του Βασίλη Πολύζου

2004

close up / το κάδρο

close up

άδειο χαμόγελο
μιας φωτογραφίας
για ταυτότητα
κοιτάξτε λίγο πιο
αριστερά
σ’ αυτό το
σημείο εδώ
πάνω απ’ τον ώμο μου
ωραία
κλικ

στο φόντο χαμηλός
ουρανός
με το ηθικό του
πεσμένο

σ’ αλλοτινούς καιρούς?
τον ξεκλειδώναμε?
τα πρωινά?
και γέμιζε τριαντάφυλλα?
ο επάνω κόσμος?
ανοίγαμε τη θάλασσα?
διάπλατα πέρα ως πέρα?
να παίξουν τραμπολίνο?
τα δελφίνια?

αυτά παρέδωσαν
αρκούντως
οι προλαλήσαντες

τουλάχιστον
τώρα που μεγαλώσαμε
εκτός Ιθάκης
ας σεβαστούμε
τη χαμένη τιμή
της Πηνελόπης

Βασίλης Πολύζος
close up
© 2004

το κάδρο
μετείκασμα του Βασίλη Πολύζου
2012

Βασίλης Πολύζος, 2014 / ανώφελη μέρα

ΒΑΣΙΛΗΣ ΠΟΛΥΖΟΣ
ανώφελη μέρα

                I

ώρα τρεις μετά το μεσονύκτιον
πέρασε αιφνίδια απ’ το ανοιχτό παράθυρο
το πεφτάστρι
που όλοι ξαγρυπνώντας περιμέναμε
ελέω νοστραδάμου
κοιτάζοντας τον αινιγματικό ουρανό

- Good Heavens! Look! ανέκραξε ο  Tee Shirt Eliot-

όμως κανείς δεν πρόλαβε να πει
μια ολόκληρη ευχή

τζίφος;
τ-ζ-ί-φ-ο-ς !
ταυ-ζήτα-γιώτα-φι-όμικρον-σίγμα-θαυμαστικό

το αποτέλεσμα είναι
ότι την επιούσα
δεν είχα καμιά όρεξη
για νομπελίστες*  ποιητές πρώτης διαλογής
περιλαμβανομένων των κυρίων κυρίων
Ελύτη, Αναχάρσιδος και Θεοβάλδου
και εί τινος ετέρου νεότερης κοπής

πήρα λοιπόν την πρωινή μου βόλτα
στο παλιό μου τετράδιο ιχνογραφίας
πά’ να πει στην αλάνα των αναμνήσεων
την αποκαλούμενη
ελληνιστί, εβραϊστί, ρωμαϊστί και αραβιστί
βάβουλα

             II

bambola

ανώφελη μέρα
ένα ποίημα ετοιμόρροπο στις ραφές
πολυφορεμένο
με τη γυαλάδα του νηοστού σιδερώματος στα πέτα
στην πλάτη
στον καβάλο

κατόπιν τούτου δόθηκε
απαγορευτικό σήμα
σε όλες τις σπινθηροβόλες
γραμμές του τραμ
ακόμη και σ’ αυτές που μας ταξίδεψαν
σε άλλη πόλη
σε επόμενη ζωή
πιο σκληρή από τη δική μας
με τα τούνελ γόρδιο δεσμό στην έξοδο
τα βαγόνια σε πρώιμη εκσπερμάτωση

δεν έχει οδό για σένα

             ΙΙΙ

ακριβώς ογδόντα έξι χιλιάδες τετρακόσια  δευτερόλεπτα
μια αιωνιότητα

μίλα μου
πες μου κάτι

πες μου κάτι
πέρα από κλειστοφοβικά πορνό
shasha fucks dasha
και αντιστρόφως
join to watch these girls in action
άξιον εστί
πες μου κάτι
πέρα από ευειδή φαντάσματα
από φωτορυθμικά μάτια
από whodunnits
από τη μάνα porca miseria
από τη σφίγγα που κατούρησε τρία αινίγματα
στο σκοτάδι
μπερδεύοντας τον οιδίποδα
με το δελφικό τρίποδα

πες μου για τα παιδιά που χάθηκαν στην ομίχλη

ήταν δικά σου;
δικά μου;
του δουλέμπορα;

δώσ’ μου ένα πρωινό χαμόγελο
με πολλά δόντια


ανώφελη μέρα
ΝΕΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ
©Βασίλης Πολύζος 2014

πεφτάστρι από γύψο
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου
2013

*
νομπελίστας:
αδόκιμος όρος
ούτε επάγγελμα είναι
ούτε καθ’ έξιν επίδοση!
ή μήπως;
Β.Π.

paper lanterns in Chinatown / ανησυχία

ανησυχία

πρωί πρωί

κάποιοι έσκαβαν έξω απ’ το παράθυρό μου

ακούμπησαν στον τοίχο μια επιγραφή

αναπαύου εν ειρήνη

τόσο ειρωνικό σκέφτηκα

ακόμα δε μέτρησα

τις μολυβιές στο περβάζι της πόρτας

όπου ο πατέρας μου

σημείωνε κάθε τρίμηνο

την ανάπτυξή μου καθ’ ύψος

ερήμην της Ιστορίας

αν είχα τουλάχιστον

ένα άλογο με αχνιστή ανάσα

στην παγωνιά

ή μια μηχανή εξακοσίων ίππων

αν γινόμουνα δέντρο

ή βουνό διαβασμένο ανάποδα

θα έδινα το βασίλειό μου

για μια Κίνα

εποχής Τσ’ ιν Σιχ-χουάνγκ-τι

με δέουσα βεβαίως προσοχή

στους δρόμους με τα περίτεχνα φαναράκια

ανησυχία

από τη συλλογή

Επιστροφή στη Διζιλάνδη

© Βασίλης Πολύζος 2003-2004

papar lanterns in Chinatown

εικαστικό του Βασίλη Πολύζου

2014

οι αγιάτρευτες πληγές των ποιητών

διστακτικό πρωινό

ο Αιμίλιος κάθισε στο τραπέζι παρέα με δυο κέρινα

ομοιώματα απ’ το Μουσείο της Madame T. φροντίζοντας

να μην κρεμάσουν τις φάτσες τους κοντά στο τζάκι


― λυπάμαι, είπε, δεν έκανα καμιά ετοιμασία, έχω μόνο

μια χαρτοσακούλα χάικου κι αυτά μπαγιάτικα, μπορώ

να σας βγάλω και λίγο φεγγάρι απ’ το ψυγείο, φοβάμαι

πως ίσως θα ’χει λήξει

σωπαίναμε

ένα σαλιγκάρι

μετρούσε με ανεξάντλητο σάλιο

το τζάμι

― τις Κυριακές, είπε, βρέχει αδιάκοπα στον αντικρινό

περιστεριώνα κι όταν σχολάει ο θυρωρός

χτίζει πίσω του την εξώπορτα

ένα γυμνό κορίτσι

διέσχισε τον κήπο αστραπιαία

καβάλα σε ηλιακό ποδήλατο

― γελάω, είπε, στρίβοντας σε τσιγαρόχαρτο ψιλοκομμένη,

μυρωδάτη ρίμα, με τις αγιάτρευτες πληγές των ποιητών,

η τραγωδία τους είναι μίμηση  - κι όχι σπουδαία



Βασίλης Πολύζος
διστακτικό πρωινό
Ηλιακό Ποδήλατο
ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 2003

Unicorn and Lady
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου
2010

Βασίλης Πολύζος: άνθος αρούρης / Στην Πλατφόρμα

άνθος αρούρης

ένα σκυλί αλυχτούσε
ξημερώματα
σαν νά ’θελε να ξεθάψει
μια πεθαμένη μέρα

το πρωινό μύριζε τρένο
άλλης διαδρομής
εκζήτηση παλιού κάρβουνου
γραμμές έρωτα που χορτάριασαν

στην πλατφόρμα
σημεία στίξης
οξείες
βαρείες
ενίοτε περισπωμένες
τα βήματα του κλειδούχου

einsteigen bitte!

μίλα σιγά είπε η Κρισταμπέλ
να μη σ’ ακούσουν
το μισοσκόταδο είναι όλο αυτιά
να μη σε δούν
το μισοσκόταδο είναι όλο μάτια

ένα σκυλί αλυχτούσε
αδιάκοπα
θρηνητικά
δίπλα στο πεθαμένο αφεντικό του

άνθος αρούρης
ψιθύρισε η Ντίνα

ομηρικοί γέλωτες
μεγαφώνου
από την αίθουσα αναμονής:
άχθος αρούρης, gnädige Frau!

EINSTEIGEN BITTE!


άνθος αρούρης
©Βασίλης Πολύζος 28.7.2013

Στην Πλατφόρμα
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου
2013

12+1 μοναχικά ποιήματα / flashback

flashback

                             στη Miss Belly Button

εν τέλει αποφασίσαμε

να βγάλουμε εδώ το χειμώνα

δίπλα στην άρρωστη θάλασσα

μετρώντας τα βυθισμένα κατάρτια
τουτέστιν

το πρώην δάσος της Καλυψώς

έχει περάσει τώρα καιρός

που ηχογραφούμε αποδημητικά πουλιά

ελληνίζοντες ποιητές

χαμένες Αλεξάνδρειες έως εσχάτης

ακόμη και μια σέξι Κλεοπάτρα

που κρύφτηκε γυμνή σε ολομέταξο χαλί

μαζί με το πιστόλι αυτοκτονίας

a win-win case

την αυγή βάζουμε τα σημάδια

αφετηρία τέρμα κι αντιστρόφως

ρυθμίζουμε ανελλιπώς τον τυφλό μάντη

να βαδίζει πέρα δώθε στην ακτή

μ’ ένα περιστέρι ταχυδρομικό επ’ ώμου

μονολογώντας ακατάσχετα

ότι χαράμισε τα νιάτα του

στα αντρικά πορνεία της πάλαι Βηρυτού

κι άλλοτε ότι χρημάτισε ανθύπατος

στην Κιλικία επί Μάρκου Αυρηλίου

κοσμούμενος με τέσσερα χαρίσματα

ενάρετος επιεικής δίκαιος ευσεβής

τις νύχτες τα νερά κάνουν υπομονή

καιρός του ομφαλοσκοπείν

παρακαλώ μην ενοχλείτε

τις φρόνιμες παρθένες που αναπαύονται

σε κοίλα κάτοπτρα

αφήστε τη μικρή δρομέα του έρωτα

ν’ ανεβάσει τη σκυτάλη από τον Άδη

flashback
ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου

από τη συλλογή 12+1 μοναχικά ποιήματα
ΕΡΙΦΥΛΗ 2005

Κλεοπάτρα
μετείκασμα του Βασίλη Πολύζου
2013 

C minor / Ταξίδι

Ταξίδι

διάφανοι
στο παρά πέντε λιλά
της αυγής
στο λιγνό τεριρέμ
τ’ αηδονιού
ταξιδεύαμε
προς ανατολάς
σε τόνους ελάσσονες
ελπίζοντας
στο χρυσαφί
και το πορφυρό

που αναγγέλλουν
τι;

όπου να ’ναι
θα δυναμώσει το φως
θ’ ανατείλουν
οι ξύλινοι χάρακες
και τα μολύβια
των τοπογράφων

δεν κρίναμε
για να μην κριθούμε
κάποιος μονάχα
ρώτησε
την Ιφιγένεια
τι νέα από Αυλίδα
κι αν άξιζε
εκείνο το ταξίδι
σε λάθος τρένο
σε λάθος σενάριο


Βασίλης Πολύζος,
Ταξίδι
από τη συλλογή
Επιστροφή στη Διζιλάνδη
© 2003-2004

σε τόνους ελάσσονες
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου
2013

Ο μικρός Αϊ-Γιώργης του Μεσολογγιού

ΜΙΛΤΑΔΗΣ ΜΑΛΑΚΑΣΗΣ
O Τάκη-Πλούμας


Στα παιδικά μου χρόνια, ο πιο μεγάλος

αξάδερφός μου μ' έπαιρνε μαζί

στα πανηγύρια, που ήτανε, παρ' άλλος,

 πρώτος στην ομορφιά και στην ορμή.

 Τι ωραίος! Τον θυμούμαι, αστροβολούσε

καβάλα στο φαρί του, βυσσινιά

φέρμελη χρυσοκέντητη εφορούσε,

γιουρντάνια* από βενέτικα φλουριά.

 Του Καπετάν πασά φόραε την πάλα

και το χαρμπί του Μπότσαρη, και δυο,

στου σελαχιού του ανάμεσα τη σπάλα,

πιστόλια από τ' Αλή το θησαυρό.

 Φουστανελίτσα φόραε ζυγιασμένη

και κάλτσες και τσαρούχια φουντωτά,

 παραγγελιά απ' τα Γιάννενα φερμένη,

γαντζούδια πρεβεζάνικα, ασημιά.

 Έτσι σιαγμένος, κι έχοντας στον ώμο

 το καριοφίλι, χαίτη και λουριά

 στο χέρι του, ελαμπάδιζε το δρόμο,

χιμώντας απ' την Πύλη την πλατιά.

 Κ' εγώ, λίγο ξοπίσω του, όλο θάμπος,

 στο γλήγορο αλογάκι μου κι εγώ,

δυνόμουν ναν τον φτάνω, κι ήμουν σάμπως

 να 'χα φτερά, κορμάκι αερινό.

 Κι ως τρέχαμε, θυμάμαι, τα κλεισμένα

 στο τουνεζί φεσάκι του, σγουρά,

σκόρπια τριγύρα, φέγγανε, σαν ένα

γνεφάκι απ' αναμμένη αθημωνιά.

 Κι ως πύρωνεν ακόμα στη φευγάλα,

 τρικυμισμένος κι όλος μες στο φως,

 χρυσόχυτος μου εφάνταζε καβάλα,

 σαν τον Αϊ-Γιώργη, λίγο πιο μικρός...

 Ω! το λεβέντη του Μεσολογγιού μας,

τον ήλιο της αυγούλας μου ζωής!

Και να μετρώ, και να 'ναι, ο Τάκη-Πλούμας,

τριάντα τρία χρόνια μες στη γης...

Ο Τάκη-Πλούμας
από Τα Μεσολογγίτικα
του Μιλτιάδη Μαλακάση


μαλαματένιο φυλαχτό του Τάκη-Πλούμα
μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου
2007 

'Αγγελος Σικελιανός "...οι πληγές σαν ανεμώνες τους φάνταζαν..."

ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΣ
Στ' Όσιου Λουκά το Mοναστήρι  

Στ' Όσιου Λουκά το μοναστήρι, απ' όσες

γυναίκες του Στειριού συμμαζευτήκαν

τον Eπιτάφιο να στολίσουν, κι όσες

μοιρολογήτρες ώσμε του Mεγάλου

Σαββάτου το ξημέρωμα αγρυπνήσαν,

ποια να στοχάστη - έτσι γλυκά θρηνούσαν! -

πως, κάτου απ' τους ανθούς, τ' ολόαχνο σμάλτο

του πεθαμένου του Άδωνη ήταν σάρκα

που πόνεσε βαθιά;

                        Γιατί κι ο πόνος

στα ρόδα μέσα, κι ο Eπιτάφιος Θρήνος,

κ' οι αναπνοές της άνοιξης που μπαίναν

απ' του ναού τη θύρα, αναφτερώναν

το νου τους στης Aνάστασης το θάμα,

και του Xριστού οι πληγές σαν ανεμώνες

τους φάνταζαν στα χέρια και στα πόδια,

τι πολλά τον σκεπάζανε λουλούδια

που έτσι τρανά, έτσι βαθιά ευωδούσαν!

Aλλά το βράδυ το ίδιο του Σαββάτου,

την ώρα π' απ' την Άγια Πύλη το ένα

κερί επροσάναψε όλα τ' άλλα ως κάτου,

κι απ' τ' Άγιο Bήμα σάμπως κύμα απλώθη

το φως ώσμε την ξώπορτα, όλοι κι όλες

ανατριχιάξαν π' άκουσαν στη μέση

απ' τα "Xριστός Aνέστη" μιαν αιφνίδια

φωνή να σκούξει: "Γιώργαινα, ο Bαγγέλης!"

Kαι να· ο λεβέντης του χωριού, ο Bαγγέλης,

των κοριτσιών το λάμπασμα, ο Bαγγέλης,

που τον λογιάζαν όλοι για χαμένο

στον πόλεμο· και στέκονταν ολόρτος

στης εκκλησιάς τη θύρα, με ποδάρι

ξύλινο, και δε διάβαινε τη θύρα

της εκκλησιάς, τι τον κοιτάζαν όλοι

με τα κεριά στο χέρι, τον κοιτάζαν,

το χορευτή που τράνταζε τ' αλώνι

του Στειριού, μια στην όψη, μια στο πόδι,

που ως να το κάρφωσε ήταν στο κατώφλι

της θύρας, και δεν έμπαινε πιο μέσα!...

Kαι τότε - μάρτυράς μου νά 'ναι ο στίχος,

ο απλός κι αληθινός ετούτος στίχος -

απ' το στασίδι πού 'μουνα στημένος

ξαντίκρισα τη μάνα, απ' το κεφάλι

πετώντας το μαντίλι, να χιμήξει

σκυφτή και ν' αγκαλιάσει το ποδάρι,

το ξύλινο ποδάρι του στρατιώτη,

- έτσι όπως το είδα ο στίχος μου το γράφει,

ο απλός κι αληθινός ετούτος στίχος -,

και να σύρει απ' τα βάθη της καρδιάς της

ένα σκούξιμο: "Mάτια μου… Bαγγέλη!"

Kι ακόμα, - μάρτυράς μου νά 'ναι ο στίχος,

ο απλός κι αληθινός ετούτος στίχος -,

ξοπίσωθέ της, όσες μαζευτήκαν

από το βράδυ της Mεγάλης Πέφτης,

νανουριστά, θαμπά για να θρηνήσουν

τον πεθαμένον Άδωνη, κρυμμένο

μες στα λουλούδια, τώρα να ξεσπάσουν

μαζί την αξεθύμαστη του τρόμου

κραυγή που, ως στο στασίδι μου κρατιόμουν,

ένας πέπλος μου σκέπασε τα μάτια!…

ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΣ
Στ' Όσιου Λουκά το Μοναστήρι
Λυρικός Bίος, Τόμος Γ΄
Εκδ. ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ
(αριθμημένη)
Απρίλιος 1947

οι πληγές σαν ανεμώνες
εικαστικό του Βασίλη Πολύζου
2004

αγρυπνία / η Φρίντα και οι ψίθυροι του δάσους

…………………………………………..
μετά τη δεύτερη ειδοποίηση του ρολογιού
ανεβαίνουν τη σκάλα οι ψίθυροι του δάσους
κι η βροχή άλλων ημερών
τριποδίζει στην υδρορρόη
κρατώντας την ανάσα σου μετέωρη
μπροστά στους προβολείς
μέχρι ν’ ακούσεις τα βήματά σου
ν’ απομακρύνονται στο βάθος του τούνελ

την τελευταία στιγμή δεν πρόλαβες.
ο δρόμος πέρασε βιαστικά
απ’ την παιδική σου γειτονιά
τραβώντας προς άγνωστη κατεύθυνση
μ’ έναν μοναδικό επιβάτη
κοιμισμένο στο πίσω κάθισμα

είναι τόσο επικίνδυνο
να μελετάς μιαν άδεια πόλη
ώρα 2 π.μ.


αγρυπνία
(απόσπασμα)
ένα ποίημα του Βασίλη Πολύζου
από τη συλλογή Ηλιακό ποδήλατο
εκδ. ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 2003

Η Φρίντα και οι ψίθυροι του δάσους
μια ζωγραφιά του Βασίλη Πολύζου
2005